componist

Schat, Peter

Peter Schat behoort tot Nederlands bekendste en kleurrijkste componisten van de 20ste eeuw met internationale faam. Geboren in Utrecht als zoon van een protestantse bakker weet hij al op jonge ...

gerelateerde werken

Neue Niederländische Klaviermusik : = Contemporary Dutch piano music, Heft 2 = Book 2 / mit Werken von = containing works by J. Andriessen, R. du Bois, G. Janssen ... [et al.], herausgegeben von = edited by Ton Hartsuiker

Genre: Kamermuziek
Subgenre: Piano
Bezetting: pf

Blauwe appel : kameropera in acht scènes, 1983/1984 / libretto: Karst Woudstra, Boudewijn Tarenskeen

Genre: Opera, muziektheater
Subgenre: Opera
Bezetting: sopr sopr-m 3ten 3bar 3perc 2pf

Merg : een kameropera in 3 bedrijven, 1985 / tekst: Judith Herzberg, Henk van der Meulen

Genre: Opera, muziektheater
Subgenre: Opera
Bezetting: sopr sopr-m 3bar recit man(ban) hp trp acc cl-b(cl) perc pf 2vl vla vc cb

Creon : opera in three acts (unfinished), opus 46, 1996-1999 / libretto Peter te Nuyl, after Sophocles and other sources, Huub Kerstens

Genre: Opera, muziektheater
Subgenre: Opera
Bezetting: soloists GK4 3333 3331 timp 2perc electronics

 

compositie

Labyrint : een opera, 1960/'65 / Peter Schat

Uitgever: Amsterdam: Donemus, cop. 1965
Uitgavenummer: 07770
Genre: Opera, muziektheater
Subgenre: Opera
Bezetting: alt ten bas 5actors GK4 3334 4332 timp 4perc hp pf str(0.13.10.8.) cl-b-perc-pf-cb-solo dancers film tape
Bijzonderheden: Voor soli ATB, 5 acteurs, piano-, basklarinet-, contrabas- en slagwerkersolo, koor S(10)A(10)T(10)B(10), orkest, ballet, tape en film. - Op. 15. - Libretto naar "De paradijsvogel" van Louis Paul Boon van Lodewijk de Boer bevat tevens Latijnse en Duitse tekst. - Met voorw. en naw. - Tijdsduur: ca. 180'
Tijdsduur: 180'00"
Compositiejaar: 1965
Status: volledig gedigitaliseerd (direct leverbaar)

Overige auteurs:
Boer, Lodewijk de (tekstdichter/librettist)
Toelichting:
Program note (Dutch): Première: 23 juni 1966 - Theater Carré Amsterdam - Utrechts Symphonie Orkest o.l.v. Bruno Maderna (Holland Festival)
Het Labyrint is als 'spectacle total' een poging tot een synthese van verschillende uitdrukkingsvormen: muziek, zang, beweging, spel, mime, beeldende kunsten (schilderkunst) en film. Het uitgangspunt daarbij is, dat deze verschillende elementen elkaars werking niet door middel van een illustratieve relatie tot elkaar versterken (de traditionele opvatting) maar juist door een soort relativerend 'commentaar' dat zij op elkaar kunnen leveren. Daarom zijn alle elementen zo autonoom mogelijk gehanteerd en volgt iedere 'laag' van het stuk (iedere winding van het Labyrint) zijn eigen ontwikkeling.
De spanning die er ontstaat tussen bijvoorbeeld de gezongen en de gespeelde (geacteerde) laag, het commentaar, dat zij op elkaar leveren, en de desoriëntatie, die dit bij het publiek teweeg brengt, is typerend voor het Labyrint. Dit commentaar blijft onuitgesproken, de betekenis, de bedoeling van de auteur blijft een open vraag, die de eigen creativiteit van de toeschouwer zou kunnen losmaken. Pas in de laatste acte (het stuk heeft drie bedrijven) wordt een 'bedoeling' geïntroduceerd, een uitweg uit het Labyrint, waarmee het stuk zichzelf liquideert.
In concreto: de gezongen laag (waarin een mythologische vrouw, Noèma, de hoofdfiguur is) wordt voortdurend doorbroken door het spel van de acteurs (waarin ook een vrouw, Beauty Kitt, de hoofdrol speelt) zonder dat bijvoorbeeld de gespeelde laag een illustratieve herhaling is van de gezongen laag. Integendeel, zij blijven, evenals de andere elementen van het Labyrint, zelfstandig naast elkaar staan en gaan hun eigen gang. Het publiek niet uitgezonderd: het koor, dat in vijf kleine groepen verspreid tussen het publiek in de zaal zit en in verschillende talen een gesproken commentaar levert op wat er te zien en te horen is, versterkt daarmee nog de desoriëntatie.
Dit uitgangspunt (de autonome ontwikkeling van iedere laag) maakt het mogelijk, dat ieder van de bij het Labyrint betrokken creatieve kunstenaars - Lodewijk de Boer voor de tekst, Albert Seelen voor de film, Gerard van den Eerenbeemt voor het decor, Rudi van Dantzig voor de bewegingen - zichzelf volledig onafhankelijk kan uitdrukken binnen de grenzen van de exact vastgelegde structuur en binnen de stijl van het gehele werk.
Noèma, de alt, is in zekere zin de anti-vrouw, althans een aspect van de vrouw dat destructief op haarzelf en op haar omgeving werkt. Zij wil de ideologie van de Paradijsvogel (het gegeven is ontleend aan het gelijknamige boek van Louis Paul Boon), een ideologie, die niet nader gepreciseerd wordt, aan haar volk op leggen. Zij slaagt daarin en het is dit volk (het koor in de zaal) dat onder haar invloed tenslotte, in een poging aan de dingen een 'betekenis', een 'zin' te geven, het Labyrint vernietigt door het afbreken van de decorschermen.
Beauty Kitt, een actrice, is daarentegen de vrouw als 'object', die 'gemaakt' zal worden door een manager, door Ramadhoe, wat op niets uitloopt. In enkele verwarde lezingen vertelt hij hoe hij haar tot filmdiva denkt te maken. Dit is echter haar ondergang.
De film is een abstracte compositie van beelden van het lichaam van een vrouw. Een erotische projectie van de toeschouwer wordt onmogelijk gemaakt door er iedere individualiteit aan te ontnemen. Haar hoofd zal bijvoorbeeld niet getoond worden.
De mime (dans) zal gebaseerd zijn op het idee van de 'happening': alledaagse gebeurtenissen, die vervreemdend werken op de andere componenten van het spel.
De multi-dimensionaliteit van het Labyrint is niet een op zichzelf staand verschijnsel. Passagio en Esposizione van Berio, Votre Faust van Butor en Pousseur, Originale van Stockhausen en The Five-legged Fool van Ann Halprin zijn werken, die van eenzelfde denkwijze getuigen (...). - PETER SCHAT

Koop
Indien u dit werk gaat uitvoeren, dan kunt u hier uw concert-informatie aangeven. Donemus zorgt dan voor vermelding van het concert op de Donemus Facebook pagina en in de Donemus Concertagenda.
U kunt van dit werk de partituur of andere producten on-line aanschaffen. Indien u kiest voor een downloadbaar product, ontvangt u het product digitaal. In alle andere gevallen wordt deze naar u opgestuurd. Let op dat u voor iedere gebruiker een exemplaar van het product nodig heeft.
Product Omschrijving Prijs/stuk Aantal
Partituur Download (A3), 283 pagina's EUR 153,20
Hardcopy, normal size (A3), 283 pagina's EUR 276,01
Hardcopy, study size (A4), 283 pagina's EUR 183,83
Libretto Download (A4), 82 pagina's EUR 35,15
Hardcopy, normal size (A4), 82 pagina's EUR 63,33